Do końca 2008 r. przybędzie 15 milionów mkw. powierzchni handlowej w nowo otwartych centrach handlowych w Europie  -  podaje „Raport o centrach handlowych w Europie” opublikowany przez globalną firmę doradczą w zakresie nieruchomości Cushman & Wakefield (C&W).

To najwyższa liczba od 1965 r., kiedy to firma Cushman & Wakefield rozpoczęła badania dotyczące rozwoju centrów handlowych w Europie. 15 milionów mkw. stanowi szesnastokrotność powierzchni największego planowanego centrum handlowego na świecie, Mall of Arabia, w Dubaju.

Biorąc pod uwagę okres 18 miesięcy (od lipca 2008 do końca 2009 r.) wielkość planowanej  powierzchni handlowej w centrach handlowych w Europie wyniesie 26 milionów mkw.,  z czego 58% przypada na wschodzące rynki Rosji, Ukrainy i Turcji. W Rosji i na Ukrainie w ciągu najbliższych 18 miesięcy zasoby powierzchni powinny się podwoić.

Rosja, z 10 milionami mkw. powierzchni w budowie, po raz kolejny została liderem rankingu nowej powierzchni w centrach handlowych w Europie, które mają zostać oddane do użytku pomiędzy lipcem 2008 r. a końcem 2009 r. Na uwagę zasługuje 14 dużych projektów regionalnych, z których każdy przekracza 100.000 mkw.

Największym projektem, którego ukończenie planuje się na koniec 2009 r., jest Forum Istanbul w Turcji, którego powierzchnia wyniesie ponad 172.000 mkw.

W porównaniu z sąsiadującymi krajami rozwój centrów handlowych w Bułgarii w pierwszej połowie 2008 r. był wolniejszy (na poziomie nieco poniżej 350.000 mkw. nowej powierzchni w budowie),  jednakże w ciągu 18 miesięcy możemy spodziewać się 400% wzrostu podaży. 

Darren Yates, Associate z Działu Badań i Doradztwa w Europie firmy Cushman & Wakefield, stwierdził: „Jak dotąd kryzys płynności finansowej miał ograniczony wpływ na rozwój centrów handlowych. Dla przykładu, realizacja części projektów w Wielkiej Brytanii  została jedynie odłożona w czasie. Jednakże, jeśli obecna niepewna sytuacja gospodarcza będzie się utrzymywać w nadchodzących miesiącach, można spodziewać się nasilenia problemów związanych z pozyskiwaniem finansowania przez deweloperów. Ponadto, negatywny wpływ kryzysu na wydatki konsumenckie może stać się bardziej widoczny, co również może skutkować zmniejszeniem się popytu na nową powierzchnię handlową ze strony handlowców”.

Z „Raportu o centrach handlowych w Europie” wynika, że Hiszpania i Włochy uzyskały najlepsze wyniki w Zachodniej Europie, jeśli chodzi o ilość powierzchni w centrach handlowych oddanej do użytku w pierwszej połowie 2008 r.  Wielka Brytania może natomiast poszczycić się największymi ukończonymi projektami centrów handlowych. Łączna powierzchnia w oddanych trzech projektach wyniosła 280.000 mkw, z czego 151.000 mkw. stanowi projekt Liverpool One, największe centrum handlowe otwarte w Europie. Na wielkość ukończonej powierzchni handlowej w Hiszpanii miała wpływ realizacja projektów regionalnych takich jak projekt Islazul o powierzchni 90.000 mkw. w Madrycie oraz centrum handlowe Ballonti o powierzchni 53.000 mkw. w Portugalete. Łącznie dzięki otwarciu 16 nowych centrów handlowych na rynku przybędzie dodatkowo około 400.000 mkw. 

Włochy, które zajmują czwartą pozycję pod względem ukończonej nowej powierzchni, odnotowały     w zeszłym roku rekordowe wyniki, dzięki oddaniu do użytku dużych projektów regionalnych. 
W roku 2008 większą uwagę zwracano na projekty średniej wielkości w miastach drugorzędnych, o średniej powierzchni wynoszącej 20.000 mkw.

Planowane centra handlowe w Europie (Pow. najmu brutto, mkw.; lipiec 2008 – grudzień 2009)					Nowe centra handlowe otwarte w 1 kw. 2008 r. (pow. najmu brutto, mkw.; styczeń 2008 – czerwiec 2008)
Kraj	Metry kwadratowe	Wzrost procentowy dostarczanej powierzchni			Kraj	Metry kwadratowe	Wzrost procentowy dostarczanej powierzchni
1. Rosja	9.642.500	118,1			1. Rosja	1.007.071	14,1
2. Ukraina	2.890.795	142			2. Turcja	573.658	15,9
3. Turcja	2.801.326	67			3. Hiszpania	407.145	4,2
4. Polska	1.450.000	25,9			4. Ukraina	372.993	7,8
5. Wlk. Brytania	1.249.291	8,2			5. Włochy	281.318	2,5
6. Francja	1.236.542	8,7			6. Wlk. Brytania	146.468	2,5
7. Włochy	1.144.107	10,1			7. Rumunia	129.500	14,5
8. Hiszpania	1.021.922	10			8. Polska	126.000	2,3
9. Niemcy	931.690	7,5			9. Francja	106.600	0,8
10. Portugalia	839.677	33,4			10. Niemcy	89.700	0,7

Boris van Haare Heijmeijer, szef ds. Europejskich Centrów Handlowych w Cushman & Wakefield, powiedział: „Rynek nowych centrów handlowych będzie się rozwijał przez cały rok 2009, chociaż oddanie do użytku niektórych projektów w późniejszych latach może się odsunąć w czasie ze względu na obawy co do stanu gospodarki na lokalnych rynkach. Rynki Europy Środkowej i Wschodniej pozostają wciąż nienasycone, dzięki czemu  można na nich obecnie zaobserwować budzący się popyt ze strony handlowców i konsumentów. Nawet w Europie Zachodniej większość nowych projektów oraz tych związanych z rozbudową już istniejących zostanie zrealizowana w terminie, z nielicznymi wyjątkami wynikającymi z ograniczeń w dostępności finansowania. Większość międzynarodowych handlowców nie zamierza zmieniać swoich planów ekspansji  i oczekuje się, że największe projekty zostaną  wynajęte zgodnie z założeniami”.

Gulsin Hakman, szef Działu Powierzchni Handlowych firmy Cushman & Wakefield w Turcji powiedziała: „Trzy z dziesięciu największych projektów w Europie, których oddanie do użytku planowane jest do końca 2009 roku znajdują się w Turcji, dzięki czemu Turcja uzyska najlepszy jak dotąd wynik pod względem zrealizowanych projektów w ciągu roku. Turcja licząca prawie 75 milionów mieszkańców jest rynkiem mocno nienasyconym, ze wskaźnikiem liczby metrów kwadratowych przypadających na 1.000 mieszkańców znacznie odbiegającym od średniej dla 27 państw Unii Europejskiej. Oznacza to, że nowe powierzchnie są natychmiast absorbowane, a zarówno krajowi, jak i międzynarodowi handlowcy zaczynają mocno konkurować ze sobą o możliwość uzyskania dostępu do tego obiecującego rynku”.

Konstantin Sakharov, szef Działu Powierzchni Handlowych Cushman & Wakefield Stiles & Riabokobylko, oddziału Cushman & Wakefield w Rosji, powiedział: „Do momentu kryzysu obserwowaliśmy aktywność w zakresie powstawania nowych projektów w miastach poniżej 300.000 mieszkańców. Miasta te postrzegane są w dłużej perspektywie jako atrakcyjne przez większość rosyjskich deweloperów. W większych miastach konsumenci stali się bardziej wymagający i deweloperzy  dostrzegając te zmiany, zaczęli realizować bardziej wyszukane projekty, zwiększając różnorodność oferowanych usług w zakresie infrastruktury rozrywkowej”.

Komentując wysoką pozycję Polski w rankingu, Katarzyna Michnikowska, Starszy Analityk z Działu Doradztwa Cushman & Wakefield w Polsce, powiedziała: „W końcu czerwca 2008 r. w budowie pozostawało ok. 1 mln mkw. powierzchni centrów handlowych, z tego aż 62% w mniejszych ośrodkach miejskich. Plany deweloperów do roku 2010 obejmują dodatkowe 1,5 mln mkw. powierzchni centrów handlowych, zlokalizowanych głównie w miastach średniej i małej wielkości. Wybrane projekty planowane do realizacji obejmują: Galeria Ostrovia w Ostrowiu Wielkopolskim, Galeria Sanowa w Przemyślu, Galeria Słoneczna w Radomiu, Forum w Bytomiu. Z projektów przygotowywanych do realizacji w dużych aglomeracjach należy wymienić: Serenada w Krakowie, Młode Miasto w Gdańsku i w Łodzi centrum handlowe Port Łódź wraz ze sklepem IKEA”. 

 

Cushman & Wakefield jest wiodącą na świecie firmą świadczącą usługi doradcze na rynku nieruchomości. Powstała w 1917 r. i obecnie zatrudnia ponad 15.000 pracowników w 221 biurach w 58 krajach. Firma reprezentuje wielu klientów, od niedużych organizacji po korporacje umieszczane w rankingu „Fortune 500”. Cushman & Wakefield oferuje pełen zakres usług w czerech głównych obszarach: Obsługa Transakcji (reprezentowanie najemców i wynajmujących na rynku powierzchni biurowych, przemysłowych i handlowych), Rynki Kapitałowe (sprzedaż nieruchomości, zarządzanie inwestycyjne nieruchomościami, bankowość inwestycyjna i wycena, finansowanie dłużne i kapitałowe), Rozwiązania dla Klienta (zintegrowane strategie w zakresie nieruchomości i związane z tym usługi na rzecz dużych korporacji i właścicieli nieruchomości) oraz Usługi Doradcze (doradztwo w zakresie prowadzenia działalności i nieruchomości). Cushman & Wakefield  jest uznanym liderem w dziedzinie badań światowego rynku nieruchomości, publikuje szereg raportów, które dostępne są w części Knowledge Center na stronie www.cushmanwakefield.com.